Het Zweedse recht op vrije toegang
De vrijheid om in de natuur te zijn — met verantwoordelijkheid.
Het recht op vrije toegang (Allemansrätten) is het unieke Zweedse recht om vrij in de natuur te vertoeven. Het steunt op één eenvoudige belofte: niet storen – niet vernielen.
Jouw verantwoordelijkheid
Het recht op vrije toegang geeft grote vrijheden, maar ook een persoonlijke verantwoordelijkheid. Het is altijd jouw verantwoordelijkheid om na te gaan welke wetten, plaatselijke voorschriften en gebiedsregels gelden op de plek waar je bent. Natuurreservaten, nationale parken en andere beschermde gebieden kunnen regels hebben die bijvoorbeeld kamperen, vuur maken, varen met motorboten, vissen of het houden van honden beperken of verbieden. Het overtreden van zulke regels kan een strafbaar feit zijn en boetes of andere juridische gevolgen met zich meebrengen.
Het grondbeginsel
Niet storen – niet vernielen. Houd rekening met mensen, dieren en natuur en laat de plek achter zoals je hem aantrof.
Je mag
- Wandelen, fietsen (zonder motor), paardrijden en skiën in bos en veld.
- Zwemmen, kanoën en met een boot varen op meren en waterwegen, met inachtneming van geldende wetten, plaatselijke regels en gebiedsbescherming. (Lees meer onder Motorboten)
- Eén (1) nacht op dezelfde plek kamperen, ruim buiten de privézone rondom woningen, mits geen plaatselijke regels of gebiedsbescherming dit verbieden. (Lees meer onder Kamperen en overnachten)
- Wilde bessen, paddenstoelen en bloemen plukken die niet beschermd zijn.
- Iets uit de natuur mee naar huis nemen – bijvoorbeeld dennenappels, gevallen takjes en bladeren in bescheiden hoeveelheden.
Je mag niet
- Lopen of kamperen dicht bij woningen (binnen de privézone).
- Met een auto, motor, brommer of ander gemotoriseerd voertuig off-road rijden.
- Takken afbreken, bomen beschadigen of bast, mos of korstmos meenemen.
- Wilde dieren storen – vooral tijdens het broedseizoen van vogels.
- Afval achterlaten. Neem mee de natuur in wat je meebrengt ook weer mee terug – ook composteerbaar afval.
Motorboten
Varen kan onder het recht op vrije toegang vallen, maar het gebruik van motorboten is niet overal toegestaan. Veel meren en waterwegen hebben plaatselijke voorschriften met bijvoorbeeld snelheidsbeperkingen, verboden op bepaalde motortypes of een volledig motorverbod.
Controleer altijd welke regels gelden op de plek waar je bent en houd rekening met zwemmers, wilde dieren en oevergebieden.
Voertuigen en parkeren
Het recht op vrije toegang geldt uitsluitend voor verplaatsing te voet, per fiets, te paard of op ski's. Verplaatsing met motorvoertuigen valt niet onder het recht op vrije toegang en is alleen toegestaan waar dit uitdrukkelijk is toegestaan.
Het rijden met een auto, motorfiets of ander motorvoertuig in natuur- en terreingebieden is wettelijk verboden op grond van de Terreinrijwet, ongeacht het recht op vrije toegang. Bovendien geldt op veel particuliere wegen een verbod op gemotoriseerd verkeer, vaak aangegeven met verkeersborden. Dit verbod geldt ook als de weg openbaar toegankelijk lijkt. Dit verbod geldt ook voor elektrisch aangedreven motorvoertuigen. Dat een voertuig elektrisch wordt aangedreven in plaats van door een verbrandingsmotor betekent niet dat het onder het recht op vrije toegang valt of in het terrein mag worden gebruikt.
Parkeren valt niet onder het recht op vrije toegang. Of parkeren is toegestaan, wordt bepaald door de grondeigenaar of de bevoegde instantie, niet door het recht op vrije toegang. Parkeer uitsluitend op daarvoor aangewezen plaatsen en respecteer borden met verboden, parkeerkosten en tijdsbeperkingen. Dit verbod geldt ook voor elektrisch aangedreven motorvoertuigen. Dat een voertuig elektrisch wordt aangedreven in plaats van door een verbrandingsmotor betekent niet dat het onder het recht op vrije toegang valt of in het terrein mag worden gebruikt.
Kamperen en overnachten
Het recht op vrije toegang biedt de mogelijkheid om één nacht op een geschikte plek in de natuur te kamperen, maar het betekent niet dat vrij kamperen overal is toegestaan.
Campings met voorzieningen vallen niet onder het recht op vrije toegang. Op campings met bijvoorbeeld toiletten, douches, elektriciteit, afvalverwerking en andere faciliteiten zijn een geldige boeking en kampeergeld verplicht. Het is daarom niet toegestaan om gratis te kamperen of de faciliteiten van de camping te gebruiken zonder te betalen.
Als je gebruik wilt maken van deze faciliteiten, ben je van harte welkom om een plek te boeken bij Valle Camping.
Natuurreservaten, nationale parken en bepaalde gemeentelijke gebieden kunnen bovendien bijzondere regels of verboden hebben voor kamperen, overnachten en parkeren.
Vuur maken
Maak alleen vuur met de grootste voorzichtigheid en op veilige plekken. In droge periodes kan een vuurverbod gelden. Controleer altijd de actuele regels voordat je vuur maakt en doof het daarna volledig.
Honden
Tussen 1 maart en 20 augustus moeten honden zo onder toezicht worden gehouden dat ze wilde dieren niet storen of achtervolgen. In de praktijk betekent dat meestal dat de hond aan de lijn moet worden gehouden.
Natuurreservaten en andere beschermde gebieden kunnen aanvullende regels hebben, zoals een aanlijnplicht of gebieden waar honden niet zijn toegestaan. Controleer altijd wat er geldt op de plek waar je bent.
Ruim altijd de uitwerpselen van je hond op.
Vissen en jagen vallen er niet onder
Vissen en jagen vallen niet onder het recht op vrije toegang. Voor vissen zijn meestal een visvergunning of visrechten nodig, en jagen vereist zowel een vergunning als jachtrechten. Vissen zonder geldige vergunning of visrechten kan een strafbaar feit zijn.
Fijne uitstap namens ons allen bij Valle Camping!